This Swahili-English Dictionary is based on Swahili-Kiswahili to English Translation Program by Morris Fried (www.dict.org/links.html), which has been supplemented by entries from Freedict Swahili-English Dictionary created by Horst Eyermann (http://www.freedict.de) from the Swahili-Esperanto and Esperanto-English Ergane dictionaries (http://www.travlang.com). The conversion of Fried's dictionary to DICT format and merging it with Eyermann's Ergane-based dictionary has been done, with some help of Computer Science colleagues, by Beata Wojtowicz (wierzchob@wp.pl) in 2004. This program is free software; you can redistribute it and/or modifyit under the terms of the GNU General Public License as published by the Free Software Foundation. This program is distributed in the hope that it will be useful, but WITHOUT ANY WARRANTY; without even the implied warranty of MERCHANTABILITY or FITNESS FOR A PARTICULAR PURPOSE. See the GNU General Public License for more details.You should have received a copy of the GNU General Public License along with this program; if not, write to the Free Software Foundation, Inc., 59 Temple Place - Suite 330, Boston, MA 02111-1307, USA. Swahili-English xFried Dictionary Allah God (n) abiria passenger(s) (n) adabu manners (n) adhuhuri midday (n) adui enemy(-ies) (n) afisa officer (n) afisi office, bureau (n) Afrika Africa (n) afya health (n) agosti August (n) aina kind(s) (n) ajali accident (n) ajili sake (n) akiba reserve (n) akili sense (n) ala instrument(s) (n) alasiri afternoon (n) alfajiri before dawn (n) alhamisi Thursday (n) almaria lace (n) amani peace (n) andiko writing (n) anwani address(es) (n) aprili April (n) ardhi land (n) arusi wedding(s) (n) asali honey (n) asidi acid (n) askari soldier(s) (n) asubuhi morning (n) a huzuni dismal, gaunt, miserable, sad (adj) a kenda ninth (adj) a kigeni alien, foreign, strange (adj) a kumi tenth (adj) a kutosha enough, sufficient (adj) a kuume right, righthand (adj) a kwanza first (adj) a moto hot (adj) a mwisho last (adj) a nane eighth (adj) a nne fourth (adj) a pili second (adj) a saba seventh (adj) a sita sixth (adj) a tano fifth (adj) a tatu third (adj) a tisa ninth (adj) baadhi some (n) baba father(s) (n) baba mdogo uncle (n) badala ya instead of (adv) bahari sea (n) baharia sailor (n) bahasha envelope (n) baisikeli bike, cycle, bicycle (n) bajia bean cake (n) balungi grapefruit (n) bamia okra (n) banda shed (n) banda la motokaa garage (n) bandari port (n) bandia doll(s) (n) bao board (n) barabara road, way, highway (n) barafu ice (n) baraka blessing (n) baridi cold (n) barua letter(s) (n) bata duck(s) (n) bega shoulder (n) bei price(s) (n) benki bank (n) biashara commerce (n) bibi lady(-ies) (n) Biblia Bible (n) Bahari ya Sham Red Sea (n) Bara Hindi India (n) Habeshi Abyssinia (n) Ibilisi Lucifer Satan (n) Kenya Kenya (n) Misri Egypt (n) Mkristo Christian (n) Mhindi Indian (n) Mreno Portuguese (n) Mrumi Roman (n) Msahafu Koran (n) bidii effort (n) bilauri drinking glass (n) bima insurance (n) binti daughter (n) bisibisi screwdriver(s) (n) bizari spice (n) bomba pump (n) bufuru shell (n) buibui spider(s) (n) buli teapot (n) bustani garden(s) (n) bwana gentleman(-men) (n) bweni dormitory (n) chai tea (n) chakula food (n) chama association (n) chandarua mosquito net (n) changu bream (n) chapa mark(s) (n) chaza oyster(s) (n) cheo measure grade, rank, rate (n) cheti certificate testimony (n) chewa cod (n) chombo jug, box, container vase, vessel (n) choo dung, excrement latrine (n) chui leopard(s) (n) chuki ill-feeling (n) chuma (piece of) iron (n) chumba room, chamber (n) chumvi salt (n) chungu cooking pot jug (n) chungwa orange (n) chuo school (n) chuo kikuu university (n) chupa bottle(s) (n) chura frog (n) dada sister (n) daftari notebook(s) (n) dafu coconut (n) dagaa small fish (n) dakika minute(s) (n) daktari doctor, physician (n) damu blood (n) daraja stairs bridge (n) darasa class (n) dawa drug, medicine, pharmaceutical (n) Desemba December (n) desturi custom, habit, way (n) dhahabu gold (n) dini religion(s) (n) dirisha window (n) doa spot (n) duka shop, store, boutique (n) dunia world (n) edashara eleven (num) elezo explanation (n) elimu knowledge (n) embe mango (n) eropleni airplane (n) faida profit, gain (n) farasi horse(s) (n) Februari February (n) fedha money silver (n) figo kidney(s) (n) fimbo stick(s) (n) fisi hyena(s) (n) forodha Custom House (n) foronya pillow case(s) (n) fulana undershirt(s) (n) fulani such a one (n) fundi craftsman (n) fundisho lesson (n) furaha gladness, joy (n) furushi bundle (n) ganda bark, husk, peel, shell (n) gari wheeled vehicle (n) gati pier(s) (n) gazeti newspaper (n) gego molar (n) gharama expense (n) ghasia confusion (n) ghorofa upper floor (n) giza darkness, murk (n) goti knee (n) gundi gum paste (n) gunia sack (n) gurudumu wheel (n) habari news, novelty (n) hadhari caution (n) hadithi story(-ies) (n) haki righteousness (n) hakika certainty (n) hako absent hali state (n) haluli laxative (n) haraka haste (n) hariri silk (n) harufu smell (n) hasara loss (n) hatari danger (n) hati document(s) (n) hatua step(s) (n) hawala money order (n) hazina treasury (n) hekalu temple (n) heri good fortune (n) hesabu account(s) number(s) (n) heshima respect (n) hewa air gas (n) hindi maize (n) hofu fear (n) homa fever (n) honi horn (n) hospitali hospital (n) hoteli hotel (n) hundi check (n) huruma mercy (n) huzuni sorrow, sadness (n) ibada worship (n) Ijumaa Friday (n) imani faith (n) ini liver (n) injili New Testament (n) inzi fly(-ies) (n) jamaa family (n) jambo matter (n) jando initiation rite (n) jani leaf, sheet (n) Januari January (n) jembe hoe (n) jeraha wound (n) jibini cheese (n) jibu answer (n) jicho eye (n) jiko fireplace (n) jina name (n) jino tooth (n) jinsi kind(s) (n) jioni evening(s) (n) jipu boil (n) jitu giant (n) jivu ash (n) jiwe stone (n) jogoo cock, rooster (n) joka serpent (n) joto heat (n) jozi pair (n) jua sun (n) jukwaa stage (n) Julai July (n) juma week (n) Jumamosi Saturday (n) Jumanne Tuesday (n) Jumapili Sunday (n) Jumatano Wednesday (n) Jumatatu Monday (n) jumba mansion, palace (n) jumbe chief, boos, leader (n) Juni June (n) juu ya across from, against, in exchange for, opposed to on, upon above, over (adv) juzi the day before yesterday (n) kaa ya pwani crab (n) kabila tribe (n) kabisa at all, entirely, quite, wholly (adv) kabla ya before, in front of (conj) kafiri infidel (n) kahawa coffee (n) kahini priest (n) kaka brother (n) kalamu pen pencil (n) kale old times (n) kamani spring (n) kamba rope (n) kambo step- (n) kamusi dictionary (n) kando side (n) kanisa church (n) kanzu gown (n) kapu large basket (n) karakana factory (n) karani clerk (n) karata playing cards (n) karatasi paper (n) kasisi minister (n) kaskazi hot season (n) kaskazini north (n) kawaida custom (n) kazi work, job (n) kelele ado, din, noise (n) kengele bell (n) kiangazi hot season (n) kiasi amount (n) kiatu shoe (n) kiazi potato (n) kibaba pint (n) kibanda hut (n) kiberiti match (n) kiboko hippo (n) kichefuchefu nausea (n) kichwa head (n) kidani necklace (n) kidevu chin (n) kidole finger toe (n) kidonda sore, ulcer (n) kidonge pill (n) kidude small thing (n) kifaa implement (n) Kifaransa French language (n) kifaru rhino (n) kifua chest, breast (n) kifungo fastening (n) kifungua kopo can opener, tin-opener (n) kifuniko lid, hood, cover (n) kifurushi package (n) Kiingereza English language (n) kiingilio entry (n) kijana youth, youngster (n) kijembe penknife (n) kijiji village (n) kijiko spoon (n) kijito stream (n) kikapu basket (n) kike female (n) kiko pipe (n) kikohozi cough (n) kikombe cup (n) kikuku bracelet (n) kikumi 10c piece (n) kikuto roll (n) kilima hill (n) kilo kilogram(s) (n) kilometa kilometre (n) kimeta sparkle (n) kinundu small lump (n) kinyozi barber (n) kinywa mouth (n) kinywaji beverage (n) kiogeo bathing suit (n) kiongozi guide (n) kioo mirror glass (n) kiota nest (n) kipande fragment, piece part, share bit, lump, piece (n) kipeo top (n) kipimo measurement (n) kipindi period (n) kipofu blind person (n) kipunguzi discount (n) kipupwe cool season (n) kiriba water bottle (n) kisigino heel (n) kisima well (n) kisiwa island (n) kisongo tourniquet (n) kisu knife (n) Kiswahili Swahili language (n) kitabu book (n) kitambaa cloth (n) kitambo a while (n) kitana comb (n) kitanda bed (n) kitano 5c piece (n) kitasa lock (n) kithibitisho guarantee (n) kiti chair (n) kito gem (n) kitu thing article, object (n) kitunguu onion (n) kituo stop (n) kiu thirst (n) kiume male (n) kiungo link (n) kivuko crossing (n) kivuli shadow (n) kiwanja earth, land, soil, (n) kiwiko wrist (n) kizibo cork (n) kiziwi deaf person (n) kizuizo brake (n) kobe tortoise (n) kofi palm (n) kofia hat(s) (n) koleo tongs (n) kondoo sheep (n) kongoni gnu, wilde beest (n) koo throat (n) kopo tin can (n) korija score (twenty) (n) kosa fault (n) koti coat (n) kubali accede, agree, consent (n) kuku chicken fowl (n) kulia right side (n) kura lot(s) (n) kurani Koran (n) kushoto left side (n) kusi cool south wind (n) kusini south (n) kusudi intention (n) kutwa whole day (n) lami tar (n) lazima necessity (n) lengelenge blister (n) leso scarf (n) likizo vacation (n) likoni ferry (n) limau lemon (n) lipo payment (n) lugha language, tongue (n) maana meaning (n) maarifa knowledge (n) Machi March (n) madini metal (n) maendeleo progress, advancement, advance (n) mafua chest cold (n) mafuta oil (n) magharibi west (n) mahali place(s) plaza, square, public square (n) mahali po pote wherever (n) maili mile(s) (n) maisha life (n) maiti corpse(s) (n) maji water (n) malaika angel(s) (n) malezi upbringing (n) mali possessions (n) mama mother(s) (n) mamba crocodile(s) (n) mamlaka authority (n) mandhari view (n) Manga Arabia (n) manjano turmeric (n) mapatano agreement (n) mara time (n) mara kwa mara now and then mara moja once, one time (adv) mara nyingi frequently, often, regularly (adv) maradhi sickness (n) marhamu ointment (n) marufuku prohibition (n) mashariki east (n) mashine engine(s), machine(s) (n) mashua boat(s) (n) masika greater rains (n) matata trouble (n) mate saliva (n) matukano abuse (n) mavuno harvest (n) maziwa milk lake (n) mbegu seed(s) (n) mbingu sky (n) mboga vegetable(s) (n) mbolea manure (n) mbu mosquito(s) (n) mbuzi goat(s) (n) mbwa dog(s) (n) mchana daytime (n) mchanganyiko mixture (n) mchawi sorceror, magician (n) mchele rice husked rice (n) mcheza actor (n) mchezo game (n) mchicha spinach (n) mchukuzi porter (n) mchumba fiance(e) (n) mchungaji herdsman, shepherd (n) mchungwa orange tree (n) mchwa termite(s) (n) mdomo lip (n) mdudu insect, bug (n) Mei May (n) meli steamship(s) (n) meza table(s) (n) mfalme king (n) mfereji water-channel (n) mfuko bag (n) mfupa bone (n) mgeni stranger, foreigner guest (n) mgomba banana plant (n) mgongo back (n) mgonjwa sick person patient (n) mguu leg (n) miadi appointment (n) miwani eyeglasses (n) mjane widow(er) (n) mji town, city (n) mjinga fool (n) mjomba uncle (n) mjumbe messenger (n) mkahawa cafe (n) mkasi scissors (n) mkate bread (n) mkato short-cut (n) mke wife (n) mkebe can (n) mkeka plaited mat (n) mkia tail (n) mkoba bag (n) mkono arm (n) mkurugenzi leader (n) mkusanya collector (n) mkwe in-law (n) mlango door gate, portal (n) mlima mountain (n) mlimaji farmer (n) mlinzi guard (n) mnazi coconut palm (n) mnyama animal beast (n) mnyororo chain (n) moshi smoke (n) mosi first (adj) moto fire (n) moyo heart (n) mpango act (n) mpishi cook (n) mpunga rice plant (n) mpwa nephew niece (n) mradi intention (n) msaada help, aid (n) msafiri traveller (n) msahafu book (n) msalaba cross (n) msemaji orator (n) mshahara wage, salary (n) mshika holder (n) mshipa body organ (n) mshonaji one who sews (n) mshoni tailor (n) msichana girl (n) msikiti mosque (n) msimamizi overseer (n) msitu forest, woods (n) msomaji reader (n) mstari line (n) msumari nail (n) mswaki toothbrush (n) mtalimbo crowbar (n) mtama millet (n) mtambo spring-mechanism (n) mtelemko descent (n) mtende date palm (n) mti tree pole, post, stanchion, stake timber, wood (n) mtini fig tree (n) mto river (n) mtoto child (n) mtu person (n) mtulinga collarbone (n) mtume prophet (n) mtumishi servant, boy (n) mtumwa slave (n) mtunza caretaker (n) muda period of time (n) muhindi maize plant (n) muhogo cassava (n) mume husband (n) mundu sickle (n) Mungu God (n) musuli muscle(s) (n) muwa sugar cane (n) muziki music (n) mvi white hair (n) mvinyo wine (n) mvua rain (n) mvulana boy (n) Mwafrika African (n) Mwarabu Arab (n) Mwingereza Englishman Sassenach (n) Myahudi Hebrew, Jew (n) Myunani Greek (n) Mzungu European (n) mwaka year (n) mwali maiden (n) mwalimu teacher, instructor (n) mwana son (n) mwanafunzi pupil (n) mwanamke woman (n) mwanamume man (n) mwandishi waiter (n) mwangaza brightness (n) mwavuli umbrella (n) mwembe mango tree (n) mwendo distance, offset journey, trip, voyage (n) mwenendo behavior (n) mwenye owner (n) mwenyeji inhabitant (n) mwenyewe owner (n) mwenzi companion (n) mwezi moon (n) mwiba thorn (n) mwili body (n) mwizi thief (n) mwombaji beggar (n) mzabibu grape vine (n) mzazi parent (n) mzee elder (n) mzigo load (n) mzizi root (n) mzunguko circuit (n) nabii prophet (n) nafasi opportunity (n) nafuu gain (n) nahodha captain (n) nakshi ornamentation (n) nambari number(s) (n) namna kind (n) nanasi pineapple (n) nauli fare (n) nazi coconut(s) (n) nchi country(-ies) (n) ndama calf (n) ndege bird(s) (n) ndevu beard (n) ndimu lime(s) (n) ndizi banana(s) (n) ndoa marriage (n) ndoo pail(s) (n) ndoto dream(s) (n) ndugu relative(s) (n) ndui smallpox (n) neno word (n) ng'ambo farther (n) ng'ombe cow(s) (n) ngamia camel(s) (n) ngano wheat (n) ngazi stairs (n) nge scorpion(s) (n) ngoma drum(s) (n) ngozi skin (n) nguo clothes (n) nguru kingfish (n) nguruwe pig(s) (n) nguvu strength (n) nguzo pillar(s) (n) nia purpose (n) njaa hunger (n) njia road(s) (n) njiwa pigeon(s) (n) novemba November (n) nta wax (n) nusu half (n) nyama meat (n) nyani baboon(s) (n) nyati buffalo (n) nyanya tomato (n) nyoka snake(s) (n) nyonga hip(s) (n) nyota star(s) (n) nyuki bee(s) (n) nyumba house(s) (n) nyundo hammer(s) (n) nywele hair (n) nzige locust(s) (n) ofisi office(s) (n) Oktoba October (n) orodha list (n) paa antelope (n) pafu lung (n) paka cat(s) (n) pamba cotton (n) pambo ornament (n) panda division (n) panya rat(s) (n) panya mdogo mouse (n) papa shark(s) (n) papai papaya (n) parafujo screw(s) (n) pasi clothes iron (n) Pasaka Easter (n) Ramadhani Ramadan (n) Sham Syria (n) Tanzania Tanzania (n) peponi paradise (n) pera guava (n) peremende peppermint (n) pesa money (n) pete ring(s) (n) petroli gasoline (n) picha picture(s) (n) pilipili pepper (n) pindi bend (n) pishi half gallon (n) pombe beer, ale (n) pokea accept, receive, take, take in (v) pongezi congratulations (n) posho ration (n) posta post mail (n) pua nose (n) pumziko rest-place/time (n) punda donkey(-ies), ass (n) pundamilia zebra (n) pwani coast, seaside, shore (n) rafiki friend(s) (n) raia citizen(s) (n) ramani map(s) (n) rangi color (n) ratiba list (n) ratli pound(s) (n) reli train (n) robo quarter(s) (n) roho soul(s) (n) roshani balcony (n) ruhusa permission (n) saa hour, o'clock, time clock, watch (n) sababu reason (n) sabuni soap (n) safari journey, trip, voyage (n) sahani plate(s) (n) sala prayer(s) (n) salamu greetings (n) samadi manure (n) samaki fish (n) sambusa meat pie (n) sanaa art (n) sanduku box (n) santuri phonograph (n) sapatu slippers (n) sarabi mirage (n) sarafu coin(s) (n) sauti sound (n) sayari planet(s) (n) sehemu part(s) (n) senti cent(s) (n) septemba September (n) seremala carpenter (n) shaba brass (n) shada bunch (n) shangazi aunt(s) (n) shashi gauze (n) shati shirt (n) shauri advice, counsel design, diagram, plan, plane plan, project, scheme (n) shavu cheek (n) shida trouble (n) shilingi shilling(s) (n) shimo pit, well (n) shindano competition (n) shingo neck(s) (n) shoka axe (n) shoto left hand (n) shule school (n) shurua measles (n) siafu biting ant(s) (n) siagi butter (n) sidiria brassiere(s) (n) siki vinegar (n) sikio ear (n) siku day(s) (n) sikukuu holiday(s) (n) simba lion(s) (n) simu telephone (n) sindano needle(s) (n) sinema movies (n) sinia tray(s) (n) siri secret (n) sitaha deck (n) skrubu screw (n) skuli school (n) soko market, bazaar, fair (n) soksi socks (n) sonara jeweller (n) stesheni station(s) (n) sukari sugar (n) sungura rabbit hare(s) (n) supu soup (n) suruali pants (n) swali question (n) taa lamp(s) (n) tai eagle(s) (n) taifa nation (n) tamasha show (n) tandu centipede(s) (n) tangazo ad, advertisement (n) tangi tank (n) tango cucumber (n) tarehe date(s) (n) tauni plague (n) taya jaw (n) tembo elephant(s) (n) tende date(s) (n) tendo accomplishment, achievement, act, action (n) tetekuwanga chicken pox (n) thamani value (n) tini fig(s) (n) tita bundle (n) tofauti difference (n) tone drop (n) tope mud (n) tumbako tobacco (n) tumbili monkey(-ies) (n) tumbo stomach (n) tunda fruit (n) tundu hole (n) tungule tomato (n) tupa file(s) (n) tusi insult (n) twiga giraffe(s) (n) ua flower, bloom court, yard, courtyard (n) uandikiaji service (n) uangalifu attention (n) ubalozi embassy (n) ubao plank, board (n) ubavu rib (n) ubawa wing (n) ubaya wickedness (n) ubongo brain (n) uchawi enchantment, magic, sorcery, witchcraft, wizardry (n) uchumi economics (n) udongo soil, ground (n) ufa crack (n) ufagio broom (n) ufalme kingdom (n) ufizi gums (n) ufunguo key, wrench (n) ugenini abroad (n) ugali stiff porridge (n) ugomvi quarrel (n) ugonjwa sickness (n) uhai life (n) uhuru freedom (n) uji thin porridge (n) ujima collective work (n) ujinga wisdom (n) ujira wages (n) ukali sharpness (n) ukanda leather strap (n) ukubwa size (n) ukucha fingernail (n) ukunde bean (n) ukurasa page(s) (n) ukuta wall (n) ukwaju tamarind (n) ulimi tongue (n) ulaya country, land (n) ulimwengu world (n) umaskini poverty (n) uma fork (n) mbali distance (n) umeme lightning (n) umivu pain (n) umoja unity (n) umri age (n) umuhimu importance (n) unga flour (n) unguja Zanzibar (n) unyago ceremonial dance (n) unyayo sole (n) uongo lie (n) upana width (n) upande side (n) upepo wind (n) upole gentleness (n) urefu length (n) ushuru tax (n) usiku night(s) (n) usingizi sleep (n) uso face (n) usukani steering-gear (n) utafiti inquisitiveness (n) utaratibu program (n) utamu sweetness (n) utelezi slippery place (n) utepe tape (n) uti trunk (n) utingo conductor (n) utoto childhood (n) utumbo intestines (n) uyoga mushroom(s) (n) uzi cord, rope, string (n) uzito weight (n) uzuri beauty (n) uvivu laziness (n) vema okay, well (adv) vizuri okay, well (adv) volkeno volcano (n) vuli lesser rains (n) wakati time (n) wanaume men (n) wanawake women (n) watu people (n) wavu net, network (n) wazo thought (n) wembe razor (n) weusi blackness (n) wiki week(s) (n) wimbi wave (n) wimbo song (n) wingi abundance (n) wino ink (n) wizi theft (n) yadi yard(s) (n) yai egg (n) zabibu grape(s) (n) zao produce (n) zawadi present (n) zulia rug (n) zungumzo discussion abudu worship (v) acha leave (v) achilia forgive (v) aga take leave of (v) agiza order (v) agizia order for (v) ambia tell (v) ambukiza infect (v) amini believe (v) amka wake (v) amkia greet (v) amriwa be ordered (v) amsha awaken (v) amshwa be awakened (v) andika write (v) andikwa be written (v) angalia watch out (v) angazia shine on (v) anguka fall (v) anza begin (v) anzisha start up (v) arifu inform (v) badilisha change (v) badilishwa be changed (v) baki remain (v) bana squeeze (v) bandika stick on (v) bandua take off (v) bariki bless (v) beba carry (v) bidi oblige (v) bomoa break down (v) boresha improve (v) chagua choose (v) chana slit (v) changanya mix (v) chanika be torn (v) chanjia vaccinate (v) cheka laugh (v) chekelea smile (v) chekesha amuse (v) chelewa delay (v) chemka bubble up (v) chemsha boil (v) chemshwa be boiled (v) cheza play (v) chezacheza play at (v) chinja slaughter (v) chipua sprout (v) choka get tired (v) chubuka be bruised (v) chukia hate (v) chukiza offend (v) chukua carry (v) chukulia carry for (v) chuma gather (v) chunga watch over (v) dhani think (v) dharau despise (v) dhuru harm (v) egesha park (v) elea be clear (v) elekea face (v) elekeza direct (v) elewa know (v) eleza explain (v) enda go (v) endea go to (v) endelea continue (v) fa die (v) faa be useful (v) fagia sweep (v) fahamu understand (v) fanana resemble (v) fananisha liken (v) fanikiwa succeed (v) fanya make (v) fanyia do for (v) fanyika be done (v) fasiri translate (v) ficha hide (v) fika arrive (v) fikia arrive at (v) fikiri consider (v) fikishwa be delivered (v) fua wash (v) fuata follow (v) fuatisha copy (v) fukuza drive out (v) fuliwa be washed (v) fuma weave (v) fumba close (v) fumbua open (v) fumua unravel (v) fundisha teach (v) funga fasten (v) fungasha tow (v) fungia fasten with (v) fungua unfasten (v) funguliwa be opened (v) fungwa be closed (v) funika cover (v) funua uncover (v) funza teach (v) fupisha shorten (v) furahi rejoice (v) futa wipe (v) futia wipe with (v) gawa divide (v) gawanya share (v) geuka turn around (v) ghasi confuse (v) ghasiwa be disturbed (v) gogota tap (v) gomba contradict (v) gombana quarrel (v) gusa touch (v) hama move from (v) hamia move to (v) haribika break down (v) haribu destroy (v) hesabu count (v) hiari prefer (v) hitaji need (v) husu give a share (v) iba steal (v) ibiwa be robbed (v) igiza mimic (v) imarisha strengthen (v) imba sing (v) inama bend down (v) ingia enter (v) ingilia enter into (v) ingiza put in (v) inua lift up (v) isha finish (v) ita call (v) itika answer (v) itwa be called (v) ja come (v) jaa fill up (v) jaribu test (v) jaza fill (v) jenga build (v) jibu answer (v) jifunza learn (v) jua know (v) kaa sit (v) kaanga fry (v) kama squeeze (v) kamili complete (v) kamua squeeze out (v) kana deny (v) kanda knead (v) kandwa be kneaded (v) kanya rebuke (v) kata cut (v) kataa refuse (v) kataza forbid (v) katwa be cut (v) kauka dry up (v) kaukwa be dried up (v) kaushia dry with (v) kaza tighten (v) kimbia run away (v) kimbilia run to (v) kimbiza drive away (v) kodi rent (v) kodisha rent out (v) kodishwa be rented (v) kopa borrow (v) kopesha lend (v) kosa miss (v) kosana quarrel (v) kosekana fail (v) kua grow up (v) kubali agree (v) kumbuka remember (v) kumbusha remind (v) kunja fold (v) kunjua unfold (v) kuta come across (v) kutana meet (v) kuza enlarge (v) kwajuka fade (v) kwama stick (v) la eat (v) lainisha smooth (v) lala lie down (v) lalia sleep in (v) laza lay down (v) lazimu be required of (v) lea bring up (v) lemea press upon (v) leta bring (v) letea bring to (v) lewa get drunk (v) lia cry out (v) lima hoe (v) linda guard (v) lipa pay (v) lisha feed (v) maliza finish (v) na have (v) nawa wash hands (v) nena speak (v) ng'oa uproot (v) ngoja wait (v) ngojea wait for (v) nuka smell bad (v) nukia smell good (v) nunua buy (v) nusa smell (v) nyamaza be quiet (v) nyang'anya rob (v) nyesha rain (v) nyoa shave (v) nywa drink (v) oa marry (v) oga bathe (v) ogea bathe in (v) ogelea swim (v) ogopa fear (v) okoa save (v) olewa be married (v) omba beg (v) ona see (v) onana meet (v) ondoa take away (v) ondoka go away (v) ondokea rise up (v) onekana be apparent (v) ongea converse (v) ongeza increase (v) ongoza drive (v) onya warn (v) onyesha show (v) osha wash (v) oshea wash (v) ota grow (v) oza rot (v) pa give (v) paka apply (v) pakia take on (v) pambazuka dawn (v) panga arrange (v) pasua split (v) pata get (v) patana agree (v) patia get for (v) patikana be obtainable (v) peleka send (v) pelekea send for (v) pelekewa be sent to (v) pelekwa be sent (v) penda love (v) pendelea favor (v) pendeza please (v) pewa be given (v) pia give for (v) piga hit (v) pigana fight (v) pigia hit for (v) pika cook (v) pikia cook in (v) pima measure (v) pinda turn (v) pindwa be twisted (v) pita pass (v) pitia pass by (v) poa cool down (v) pona get well (v) ponda crush (v) ponya cure (v) potea get lost (v) poteza lose (v) poza cool (v) pumzika rest (v) pungua diminish (v) punguza reduce (v) pwaya be loose (v) rudi return (v) rudisha send back (v) ruhusiwa be permitted (v) ruhusu permit (v) ruka jump (v) sadiki believe (v) safiri travel (v) safiria travel by (v) safirisha send off (v) safisha cleanse (v) saga grind (v) sahau forget (v) sahihisha correct (v) saidia help (v) saidiwa be helped (v) sali pray (v) salimu greet (v) samehe forgive (v) sema speak (v) shiba be full (v) shika hold on to (v) shinda overcome (v) shindwa be overcome (v) shona sew (v) shukuru thank (v) sifia recommend (v) sikia hear (v) sikiliza listen (v) sikitika be sorry (v) simama stand (v) sita hesitate (v) soma read (v) somesha teach (v) starehe be comfortable (v) sukuma push (v) sukutua rinse mouth (v) sumbua trouble (v) tafadhali please (adv) tafuna chew (v) tafuta look for (v) tahadhari be careful (v) taka want (v) takiwa be requested (v) tandika lay out (v) tandikwa be laid out (v) tangaza proclaim (v) tangulia precede (v) tayarishia prepare for (v) tazama look (v)(at) tembea walk (v) tembelea call on (v) tengeneza repair (v) tengenezea repair for (v) tengenezwa be repaired (v) tetemeka shiver (v) tia put (v) tilia put in (v) timia be complete (v) tiwa be put (v) toa take out (v) toka go out (v) tokea appear (v) tolea put out for (v) toroka run away (v) tosha be enough (v) toza collect (v) tozwa be collected (v) tua set down (v) tubu repent (v) tuliza pacify (v) tumai desire (v) tumaini trust (v) tumia use (v) tumika be in service (v) tumilia use for (v) tumiwa be used (v) tundikia hang up on (v) tunza care for (v) tupa throw (v) ua kill (v) uliza ask (v) uma bite (v) umba create (v) umia be injured (v) umwa be sick (v) unga join (v) unganisha merge (v) uza sell (v) vaa dress (v) vimba swell (v) vua undress (v) vuja leak (v) vuka cross over (v) vuna reap (v) vunja break (v) vunjika be broken (v) vuruga stir up (v) vuta pull (v) wa be (v) wahi be in time (v) waka burn (v) waza think (v) weka put (v) wekea put aside for (v) wekwa be put (v) weza be able (v) wezekana be possible (v) wezesha enable (v) winda hunt (v) zaa bear (offspring) (v) zaliwa be born (v) ziba stop up (v) zibua unstop (v) zidi increase (v) zidisha multiply (v) zima put out (v) zimia faint (v) zoeza accustom (v) zuia hinder (v) zuilia withhold from (v) zunguka go round (v) zungumzia converse in (v) a of (prep) ake his hers its (adj) ako your (adj) ama or (conj) angu my (adj) ao their (adj) arobaini forty (num) asante thank you au or (conj) baada after (adv) baada ya after, behind (adv) baadaye afterwards (adv) bado still not yet (adv) bali but, however, nevertheless, yet (conj) basi so (interj) baya bad (adj) bichi raw unripe (adj) bila without (prep) bivu ripe (adj) bora excellent (adj) bovu rotten (adj) buluu blue (adj) bure in vain (adv) chache few (adj) chafu dirty (adj) chini below, downstairs, underneath (adv) chini ya below, beneath, under, underneath (adv) chungu bitter (adj) dogo small, little (adj) edashara eleven (num) ekundu red (adj) elfu thousand (adj) ema good (adj) embamba narrow (adj) enu your (plural) (adj) enye having (adj) enye akili able capable (adj) enye giza dark dim (adj) enye nguvu strong (adj) epesi light (weight) (adj) erevu cunning (adj) etu our (adj) eupe white (adj) eusi black (adj) fupi short (adj) gani what kind? (adj) geni foreign (adj) ghafula suddenly (adv) ghali expensive (adj) gumba solitary (adj) gumu hard (adj) gonjwa ill, sick (adj) haba few (adj) hadi until (prep) hafifu faint, light, weak miserable poor (adj) hai alive (adj) haja need, want (n) hakuna there is/are no(t) halafu afterwards (adv) halisi exactly (adv) hamna is/are not inside (irrv) hamsini fifty (num) hapa here (adv) hapana there is not hapo that place (adv) hasa especially (adv) hasha certainly not! (interj) hata until, till (prep) hata kidogo not at all hatimaye finally (adv) hayuko (s)he is not there (irrv) hodari brave (adj) huenda perhaps (adv) huko there then (adv) huku here (adv) humu in here (adv) ijapo even if (conj) ikiwa if, provided that (conj) ila except (conj) ili in order that, for, to, per (conj) imara strong (adj) ingawa although (conj) ingi much many (adj) ingine other (adj) ishirini twenty (num) iwapo if (conj) jambo hello jambo affair, business, case, matter (n) jana yesterday (adv) je how? (adv) juu above (adv) kabisa entirely (adv) kabla before (prep) kahawia brown (adj) kali hot (adj) kama like as (conj) kamili complete (adj) kamwe not at all (adv) karibu near (adv) kasa less (adv) kasoro less (adv) kasorobo less a quarter kati middle (adv) katika in (prep) katikati middle (adv) katikati between (adv) kati ya among, between (adv) kavu dry (adj) kesho tomorrow (adv) kesho kutwa the day after tomorrow (n) khamsini fifty (num) kila every (adj) kisha then (adv) kitako buttock (n) ko is/are there (irrv) kubwa big, great, large important, serious (adj) kuu chief, main, major, principal great (adj) kule there (adv) kuliko which is (irrv) kumbe So! (adv) kumi ten (num) kwa with to for (prep) kwa heri goodbye, bye, farewell, adieu kwa hiyo on that account, therefore kwa sababu because, for the reason that as, because, for, since kwani why? (adv) kwanza first (adj) kweli truly (adv) kwenda na accompany la no (interj) labda perhaps, maybe (adv) laini smooth soft (adj) laki hundred thousand (num) lakini but however, nevertheless, yet (conj) le that those (adj) leo today (adv) licha not only (prep) lini when? (adv) maalumu special (adj) mapema early (adv) maskini poor, miserable (adj) mbali far (adv) mbalimbali different (adj) mbele in front (adv) mbona why? (adv) mia hundred (num) milia striped (adj) milioni million (num) mimi I (pron) mkabala in front (adv) mle in there (adv) mna there is (irrv) mno very (adv) moja one (num) mpaka up to until (prep) muhimu important (adj) mwisho last (adj) na and (conj) naam yes (adv) nami and I with me nane eight (num) nani who? (pron) nao and they/them ndani inside (adv) ndani ya in, inside, into, on, per, within (adv) ndimi it is I ndipo then (adv) ndisi it is we ndiyo yes (adv) nenda Go! (irrv) nene fat (adj) ngapi how many? (adj) ni is are (irrv) nina I have (irrv) nini what? (pron) ninyi you (plural) (pron) nje abroad, out, outside (adv) njoo Come! (irrv) nne four (num) nono bold, curpulent, fat, thick (adj) nyote all of you nyuma behind (adv) nyuma ya behind, after (adv) ote all (adj) ovyo carelessly (adv) pale there (adv) pamoja together (adv) pana wide (adj) pasipo without (prep) peke alone (adj) pembeni in a corner (adv) pi which? (adj) pia also, too equally, likewise (adv) pili second (adj) pole gentle (adj) polepole slowly (adv) pya new, novel (adj) radhi content (adj) rahisi cheap, inexpensive easy, facile (adj) rasmi official (adj) refu long deep, profound (adj) saba seven (num) sabini seventy (num) safi clean (adj) sahihi correct, right (adj) sahaulifu forgetful (adj) sana very (adv) sasa now, at present (adv) sawa equal (adj) shenzi barbarous (adj) si not (adv) sikuzote always (adv) sina I do not have (irrv) sisi we us (pron) sita six (num) sitini sixty (num) siyo no not so (adv) tajiri wealthy (adj) takatifu clean holy (adj) tamu sweet gentle, soft (adj) tangu since (prep) tano five (num) tatu three (num) tayari ready, finished (adj) tele abundant (adj) tena again (adv) thelathini thirty (num) themanini eighty (num) thenashara twelve (num) tisa nine (num) tisini ninety (num) tu only (adv) tupu naked empty (adj) upesi quickly (adv) vivu idle (adj) vizuri well (adv) vuguvugu warm (adj) wao they (pron) wapi where? (adv) wazi open (adj) wewe you (pron) wili two (num) wivu jealous (adj) yeye he she (pron) yu he (she) is (irrv) zaidi more (adv) zambarau purple (adj) zima entire, overall, whole (adj) zito heavy (adj) zuri beautiful, fine, handsome, lovely good, nice, okay (adj) Uajemi Persia (n) Uarabu Arabia (n) Udachi Germany (n) Ufaransa France (n) Uganda Uganda (n) Uhindi India (n) Uingereza England (n) Ujeremani Germany (n) Ulaya Faransa France (n) Ulaya wa Waamerikani United States of America, USA (n) Ulaya wa Waarabu Arabia (n) Ulaya wa Waingereza England (n) Ureno Portugal (n)