Koncert (kwintety fortepianowe i pieśni)

KONCERT NA WYDZIALE MIM
środa, 19 stycznia 2011, godzina 16.00

Studenci Uniwersytetu Muzycznego im. F. Chopina w Warszawie

César Franck - Kwintet fortepianowy f-moll
I. Molto moderato quasi lento - Allegro
II. Lento con molto sentimento
III. Allegro non troppo ma con fuoco
wyk.:
Łukasz Chrzęszczyk - fortepian
Agnieszka Świgut - I skrzypce
Michał Bielenia - II skrzypce
Tomasz Karwan - altówka
Justyna Straszyńska - wiolonczela

Clara Schumann – pieśni:
"Sie liebten sich beide?" op. 13 nr 2 (tekst H. Heine)
"Liebst du um Schonheit" op. 12 nr 4 (tekst F. Ruckert)
"Er ist gekommen in Sturm und Regen" op. 12 nr 2 (tekst F. Ruckert)
wyk.
Anna Szostek - śpiew
Agnieszka Korpyta – fortepian

Robert Schumann - Kwintet fortepianowy Es-dur op. 44
I. Allegro brillante
II. In Modo d,una Marcia. Un poco largamente
III. Scherzo. Molto vivace
IV. Allegro, ma non troppo
wyk.
Natalia Czekała - fortepian
Paulina Kusa - I skrzypce
Alicja Baranowska - II skrzypce
Tomasz Karwan - altówka
Marta Kordykiewicz - wiolonczela

O kompozytorach

César Franck (1822 - 1890), kompozytor, pianista i organista belgijski, jako dziecko uczył się w Konserwatorium w Liege, ale w 1835 r. wyjechał z rodziną do Francji, gdzie najpierw uczył się prywatnie, a w 15-tym roku życia dostał obywatelstwo i wstąpił do Konserwarorium Paryskiego. Pomimo znakomitych wyników (coroczne nagrody), pod koniec studiów musiał wrócić (z rodziną) do Liege gdzie zmuszony przez ojca przygotowywał się do kariery wirtuoza pianisty. Poznał wtedy F. Liszta, który zachwycił się jego Triami fortepianowymi (Liszt sam prezentował później jego muzykę) i przede wszystkim jego talentem improwizacyjnym. Franck (znowu z rodziną) wyjechał niebawem ponownie do Paryża gdzie osiadł już na stałe i dostał posadę organisty w kościele St. Jean-St. François, a potem (do śmierci) posadę organisty i kantora w kościele Sainte Clotilde. Od 1872 r. został też profesorem klasy organów i improwizacji w Konserwatorium Paryskim. Zalicza się go do kontynuatora romantyzmu choć styl jego zajmuje miejsce między romantykami (Liszt, Wagner,...), a Debussym. Zachwycony Fantazją na tematy polskie Chopina (A-dur, op. 13, tą z "Laurą i Filonem") skomponował utwór "Fantasie sur deux airs polonais". Najtrwalszą pozycję zdobył w muzyce organowej, symfonicznej i kameralnej. Twórczość Francka liczy ponad 400 utworów (jedna symfonia, poematy symfoniczne, oratoria, utwory fortepianowe, kameralne, a także dwie opery, nie wystawiane jednak, wiele muzyki organowej i pieśni). Kwintet fortepianowy f-moll który dziś usłyszymy skomponował w 1879 r. Do często grywanych utworów zaliczają sie Wariacje Symfoniczne na fortepian i orkiestrę, fortepianowe Preludium, Chorał i Fuga, a także fortepianowe Preludium, Aria i Finał. Oczywiście też muzyka organowa, w której był mistrzem dzięki znakomitemu opanowaniu kontrapunktu i fugi, ale też talentowi improwizacyjnemu i pomysłom melodycznym i harmonicznym.

Clara Schumann (1819 - 1896), niemiecka kompozytorka i pianistka, córka znanego nauczyciela gry fortepianowej i śpiewu Friedricha Wiecka (jego uczniami byli m.in. Clara, a potem Robert Schumann, jej późniejszy mąż). Zaliczana jest do najwybitniejszych pianistek XIX w. Publicznie wystąpiła już w wieku 11 lat, a jako 12-latka odbyła (z ojcem) podróż koncertową po Europie. W czasie koncertu w Paryżu słuchał jej m.in. N. Paganini, który zaoferował jej wspólny występ. Grała wtedy też utwory, które sama skomponowała. Jako 18-latka dała serię recitali w Wiedniu, a potem w Paryżu, gdzie słuchało jej wielu muzyków, m.in. Chopin i Liszt (zachęcony przez Chopina), który opublikował entuzjastyczną recenzję z jej koncertu. Repertuar Clary obejmował twórczość fortepianową niemal wszystkich wielkich kompozytorów, jej współczesnych i dawniejszych. Wyszła za mąż w 1840 r. za Roberta Schumanna (wbrew woli ojca), z którym koncertowała w Rosji, Wiedniu, Pradze i wielu miastach niemieckich. Jej koncertowanie stało się rzadsze gdy urodziła (siedmioro) dzieci. Zintensyfikowała występy po śmierci męża, poświęcając jednak (dla utrzymania rodziny) wiele czasu na udzielanie lekcji muzyki. W latach 1878 - 1892 była profesorem w Konserwatorium Frankfurtskim (nad Menem). Komponowała głównie w młodym wieku. Jej twórczość kompozytorska obejmuje ok. 40 utworów, m.in. Koncert fortepianowy, Trio fortepianowe, 3 Romanse na skrzypce i fortepian, utwory chóralne, miniatury fortepianowe i pieśni. Pieśń „Sie liebten sich beide?” powstała w 1843 r., a pieśni „Liebst du um Schönheit” i "Er ist gekommen in Sturm und Regen” w 1841 r. Clara przez całe życie popularyzowała twórczość męża Roberta, zarówno poprzez własne wykonania jego muzyki, jak i poprzez redagowanie jego jego dzieł dla wydawnictwa Breitkopf & Härtel.

Robert Schumann (1810 -1856), kompozytor, pianista krytyk i publicysta muzyczny niemiecki (syn księgarza, tłumacza literatury angielskiej), jeden z głównych przedstawicieli romantyzmu w muzyce, rówieśnik i entuzjasta Chopina. Studiował prawo na uniwersytecie w Lipsku, w muzyce był właściwie samoukiem, pobierał jedynie lekcje gry fortepianowej w dzieciństwie u mało znanego organisty (J.G. Kuntzscha), potem u F. Wiecka - swojego przyszłego teścia, ojca słynnej pianistki Clary Schumann z d. Wieck (1819 - 1896). Uczył się też przez krótki czas teorii muzyki i kompozycji. W wieku 24 lat założył pismo muzyczne, które redagował przez 10 lat, gdzie pod pseudonimem Florestan i Euzebiusz występował ostro przeciw złym gustom i popierał nowe prądy w muzyce. W pierwszym okresie twórczości skupił się na muzyce fortepianowej i liryce wokalnej, na której zaważyła poezja H. Heinego. Zauroczony grą fortepianową I. Moschelesa (1794 - 1870) i skrzypcową N. Paganiniego (1782 -1840) chciał zostać wirtuozem fortepianu, ale zbyt forsowne ćwiczenia spowodowały niedowład palca prawej ręki, poświęcił się więc głównie komponowaniu. W 1842 r. został profesorem Konserwatorium Lipskiego. Rozwijająca się choroba umysłowa sprawiła, że ostatnie 2 lata życia spędził w zakładzie psychiatrycznym. Bogata twórczość Schumanna zawiera różne formy muzyczne (w późniejszym okresie tworzył wielkie formy muzyki symfonicznej i kameralnej, a nawet napisał operę Genowefa). Do najwybitniejszych (i najszerzej znanych) dzieł należą przede wszystkim utwory fortepianowe, ale też liryka wokalna (pieśni). Kwintet fortepianowy Es-dur op. 44 powstał w 1842 r.